• Home
  • Triplogs
  • OTL07-16, trip log | Noord Spitsbergen - IJsberenspecial
OTL07-16_ © Arjen Drost-Oceanwide Expeditions (7).jpg OTL07-16_ © Arjen Drost-Oceanwide Expeditions (5).jpg OTL07-16_ © Mick Brown-Oceanwide Expeditions.JPG  Naar beneden scrollen

Logboek

Longyearbyen
  • Datum: 22.06.2016
  • Positie: 78°13.8’ N / 015°36.10’ O
  • Wind: ZZW (kracht 4)
  • Weer: bewolkt
  • Luchttemperatuur: +10°C

Rond 1 uur ‘s midags kwamen de laatsten van ons in Longyearbyen op Spitsbergen aan. Dit vooormalige koolmijndorpje heeft een populatie van ongeveer 2300 inwoners en is een van ’s werelds noordelijkste nederzettingen. We werden het dorp in gebracht waardoor iedereen de mogelijkheid had om het centrum en het mooie museum te bekijken. In het museum is van alles te zien over het verleden van het gebied, van de ontdekking en de walvisvaart tot de tweede wereldoorlog en de ontdekkingsreizigers. Verder wordt er ook de nodige informatie gegeven over de natuur van Spitsbergen en het dagelijks leven tegenwoordig.

Longyearbyen is vernoemd naar de Amerikaan John Munro Longyear (1850 – 1922), een van de oprichters van de Arctic Coal Company (1906 – 1916). Er wordt nog steeds steenkool uit 1 mijn bij Longyearbyen gehaald, maar dat stelt niet meer zoveel voor in vergelijking met de hoeveelheden die in de 20ste eeuw geproduceerd werden. Onze expeditieschip, ons thuis voor de komende week, de Ortelius lag aan een oude kade die gebruikt werd om kolen in te schepen. Daar werden we opgedacht door leden van het expeditieteam die ons hielpen met de bagage. Nadat we allemaal naar onze hut gebracht waren, hadden we even de tijd om het schip te verkennen. Vooral de bar, met koffiemachine, werd snel gevonden. Rond 18:00 werden de trossen los gegooid en vertrokken we uit Longyearbyen. Het was nu tijd voor een briefing door Robert, onze hotel manager, die ons wegwijs maakte op het schip. Van het kwetsbare toiletsysteem tot het high tech, maar erg trage WiFi aan boord, het kwam allemaal langs. Hierna nam Luis, de derde stuurman, het over voor een verplichte uitleg over veiligheid aan boord, iets wat we daarna meteen konden oefenen toen we het 7x kort, 1x lang signaal door het schip hoorden galmen. Nadat we allemaal in de bar verzameld waren, met onze reddingsvesten, en een blik geworpen hadden in de reddingsboten, waren we blij dit geoefend te hebben, maar we hoopten allemaal dat we dit niet in de praktijk hoefden te brengen.

Hierna was het tijd om weer terug naar de bar te komen voor een welkomstoast met de kapitein, Ernesto Barría die de wens uitsprak om een mooie, maar vooral ook veilige reis te hebben. Hierna stelde onze expeditieleider Rinie zichzelf en het expeditieteam aan ons voor.

Na een geweldig dinner verzorgt door de chefs Christian en Paguio was het tijd om te genieten van onze tocht door Isfjord. Verschillende vogels werden gezien en als klap op de vuurpijl werden aan het begin van de avond, volgens onze horloges dan, donker wordt het niet, een groep van zeker zeven Blauwe Vinvissen en een aantal Bultruggen gezien. Een geweldig begin van deze reis en al snel waren de eerste geheugenkaartjes volgeschoten. Maar al snel verdwenen meer en meer mensen richting hun hutten. De lange reis en vele nieuwe indrukken kostten hun tol en we hadden nog een lange, enerverende tocht te gaan. Op de brug werd gelukkig wel doorgewerkt, en koers gezet richting noord!

Noordwest Spitsbergen
  • Datum: 23.06.2016
  • Positie: 80°30.1’ N / 010°26.1’ O
  • Wind: variabele wind
  • Weer: betrokken tot half bewolkt
  • Luchttemperatuur: +3°C

Na de opwinding over enkele mooie observaties van een groep blauwe vinvissen en een speelse bultrug walvis, kort nadat we Longyearbyen verlaten hadden, was het tijd voor een welverdiende nachtrust na een goed gevulde dag. Onze eerste nacht hadden we een licht woelige zee en werden we wakker bij lichte regen en een laag hangende bewolking. In de loop van de voormiddag begon de lucht op te klaren, en tegen de middag waren we al aan de rand van het pakijs. Groepen dikbekzeekoeten en kleine alken werden veelvuldig waargenomen rond het schip; deze beide soorten broeden zowat overal op de Spitsbergen archipel. Ook zwarte zeekoeten, drieteenmeeuwen en Noordse stormvogels foerageerden volop in het pakijs rond het schip. Groepjes zadelrobben werden ook regelmatig waargenomen terwijl ze op hun rug zwommen, wat een van hun eigenaardige gewoonten is. Tegen lunchtijd was de lucht helemaal opgeklaard, en onder een mooie zonnige hemel konden we genieten van een prachtig Arctisch landschap.
Onze missie van de dag was om ijsberen te zien en zowel met de verrekijker als met het blote oog werd de omgeving druk afgespeurd, en zoals voorspeld door sommige mensen, zagen we om precies 15:00 uur onze eerste ijsbeer. We hielden de beer constant in zicht terwijl hij vinnig over het ijs stapte, maar sommige beren tonen helemaal geen interesse in een interactie met het schip en hij stapte stevig verder richting noord. Het was echter onze allereerste ijsbeerobservatie en zelfs voor meer ervaren Arctis reizigers is dit nog altijd reden tot opwinding. We volgden verder een noordoost koers en hadden terug meerdere observaties van zadel- en baardrob en een ‘spy hopping’ dwergvinvis.

Na het avondeten baanden we ons verder een weg door het pakijs, en rond 21:00 uur zagen we onze tweede ijsbeer van de dag. Ook hij of zij bewoog zich met een stevige tred over het pakijs, en alhoewel we de beer slechts van ver konden zien, was het toch prachtig om de “koning van de Arctis” in zo’n decor te kunnen observeren. Vandaag was het tevens zomerzonnewende, en hoe kun je die beter doorbrengen dan op een ijsberen special midden het overweldigende decor van het pakijs!

Noordwest Spitsbergen
  • Datum: 24.06.2016
  • Positie: 81°00.1’ N / 015°33.0’ O
  • Wind: zuidwestenwind (Kracht 2)
  • Weer: betrokken
  • Luchttemperatuur: +4°C

Het is een rustige morgen. De Ortelius ligt stil tussen de ijsschotsen. Stratuswolken beloven een stabiele weersituatie. Enkele Zwarte zeekoeten en Kortbekzeekoeten zwemmen in het open water, andere vertoeven liever op het ijs. Zoals ze daar staan lijken ze wat op pinguins. Een eenzame Noordse stormvogel vliegt rond het schip. Om 08h00 worden de motor terug gestart, en varen we verder in deze wereld bepaald door het water in zijn verschillende verschijningsvormen: vast (ijs), vloeibaar (water) en gas (in de lucht). Rond 09h15 vindt Rinie twee ijsberen. De beren, een ouder wijfje en een vermoedelijk jonger mannetje, zagen er niet tegen op om in het ijsbeladen water te plonsen. Na een tijd verloren we hen uit het oog, maar niet veel later kregen we hen terug in onze verrekijkers. Toen volgde een zeer beklijvende ontmoeting: het mannetje kwam zelfs tot bij het schip! Ondertussen vlogen ook enkele Ivoormeeuwen rond, en ook de Grote burgemeester (een meeuwensoort), was van de partij. Het was reeds 13h00 toen we afscheid van de beren namen. In de loop van de namiddag waren er twee lezingen. Barbara deed het zee-ijs ecosysteem uit de doeken, Louis gaf een introductie tot de Arctis. Na het diner, om 20h10, volgde een andere grote verrassing: een Groenlandse walvis, vlakbij het schip. Deze soort is de meest zeldzame walvis, op de rand van de uitroeiing gebracht door de walvisjacht. Het is werkelijk een Arctische soort, geassocieerd aan het pakijs. Tijdens de winter verblijven ze aan de zuidelijke grens van het pakijs; wanneer het ijs zich terugtrekt in de zomer, volgen ze het naar het noorden en leven ze verspreid in het pakijs. Ze hebben geen rugvin, die kan alleen maar hinderlijk zijn voor dieren die door het ijs kunnen breken. Hun “spuitwolk” is V-vormig. Groenlandse walvissen zijn de enige baleinwalvissen die kalven in de Arctische wateren. De draagtijd duurt niet minder dan 13-14 maanden. Na de geboorte blijft het kalf tijdens de daaropvolgende zomer, herfst en wellicht ook de winter bij de moeder. Tussen twee geboortes verlopen 4 jaar. Deze lage voortplantingssnelheid verklaart mede hun kwetsbaarheid ten overstaan van de predatie door de mens. Terwijl we ons verwonderden over dit merkwaardig dier, konden we her en der ringelrobben zien liggen op het ijs. Een Noordse stern cirkelde rond het schip, en enkele Ivoormeeuwen vlogen krijsend voorbij, als witte spoken in de lange pooldag.

Noord Spitsbergen
  • Datum: 25.06.2016
  • Positie: 81°18.6’ N / 019°33.9’ O
  • Wind: westenwind (Kracht 3)
  • Weer: betrokken
  • Luchttemperatuur: +4°C

Het was een speciale belevenis om de nacht door te brengen op een schip met uitgeschakelde motoren, zodat we volledige stilte konden ervaren. Nog prettiger was het om na een stille nacht te ontwaken in een witte sprookjesachtige wereld en het schip helemaal omgeven te zien door het pakijs, dat zijn zachte licht reflecteert in de hutten. We varen boven de 81ste parallel en vragen ons af of er op deze breedtegraad nog andere mensen rondvaren…

Om 07:00 geeft de kapitein het sein om de motoren te starten en varen we dieper het pakijs in om verder op zoek te gaan naar ijsberen. Onze observatie gisteren, van twee beren vlak naast het schip, heeft onze drang naar meer beren alleen maar aangescherpt. Warm aangekleed en gewapend met verrekijkers en camera’s brengen de meesten van ons de komende uren door op de voorplecht of de brug, onderwijl de horizon aandachtig scannend naar beren. De zichtbaarheid was niet optimaal maar we zagen verschillende ringelrobben en een baardrob, die zich goed liet benaderen. In de loop van de voormiddag gaf Rinie een lezing in het Engels over ijsberen en de verhouding tussen de twee beren die we gisteren zo mooi zagen. Simultaan was er een lezing in het Nederlands door Arjen, die 10 tips gaf om je fotografische kwaliteiten te verbeteren.

Robert’s lunchaankondiging werd prompt onderbroken door Rinie, die in de mist een ijsbeer had gespot. De kapitein verlegde onmiddellijk de koers van het schip, en we probeerden de beer te benaderen; de beer zelf dacht daar anders over en had schijnbaar geen interesse in het schip. Vastberaden liep hij weg van het schip en we lieten hem verder rustig zijn gang gaan. Een beetje later, toen de zichtbaarheid wat verbeterd was, vonden we een andere beer die zich midden een groot stuk pakijs bevond. Het leek erop dat de beer zich ophield bij het karkas van een zeehond en we hadden eigenlijk niet zoveel hoop dat er meer uit te halen viel omdat het ijs te dik en te groot was om er doorheen te varen. Maar dat was buiten de ervaring en doorzetting van Rinie gerekend, die samen met de kapitein de Ortelius in een diepere inham van het pakijs maneuvreerde, in de hoop de beer alsnog van gedachten te doen veranderen. We lagen immers benedenwinds en onze geuren dreven naar de beer toe. De strategie lukte en van zodra de beer onze geuren had opgesnoven kwam hij met een stevige pas naar het schip toe. Op amper een paar meter liep hij enkel keren op en neer langs het schip en gebruikte zelfs een kleine ijsschots om wat hogerop te komen, tot hij besefte dat er niets eetbaars te halen was en zijn interesse verloor. Hij liet ons achter met veel respect en bewondering voor de koning van de Arctis en heel wat volle geheugenkaarten.

Het was stilaan tijd om het schip terug naar het zuiden te keren want morgen willen we aan land gaan. In de namiddag gaf Rinie zijn ijsberen lezing in het Nederlands, terwijl Mick een lezing gaf in het Engels over de vogels die we de voorbije dagen hadden waargenomen. Na de lezingen was er een nieuwe melding van een ijsbeer. Zij was een beetje bang van het schip, maar tegelijkertijd was haar nieuwsgierigheid gewekt door de geuren van de BBQ aan boord. Blijkbaar waren we echter toch te geweldig voor haar want haar schrik won het en ze wandelde terug weg. Sommige vogelaars waren gelukkig bij het zien van een vorkstaartmeeuw die even rond het schip vloog, maar uiteindelijk was het tijd voor de traditionele Ortelius BBQ op het helikopterdek. Er stond een stevige bries, maar omgeven door het pakijs genoten we van de lekkere gebraden ribbetjes, worsten en kippenboutjes samen met een biertje of een glas wijn. Onze laatste beer verscheen nog even in de omgeving van het schip, maar zij durfde andermaal niet dichterbij komen.
Na de BBQ gingen de meesten onder ons naar de warmere omgeving van de bar, en bij enkele drankjes werd er van gedachten gewisseld over deze weerom schitterende dag!

Hinlopenstretet & Lomfjorden
  • Datum: 26.06.2016
  • Positie: 79°34.9’ N / 018°28.6’ O
  • Wind: zuidoostelijke wind (Kracht 1)
  • Weer: betrokken met regen
  • Luchttemperatuur: +6°C

Na drie dagen in het pakijs was het tijd om terug naar het zuiden te varen voor een volgend avontuur; Alkefjellet. Na een stevig ontbijt en de briefing van Rinie in de bar, is het tijd om ons om warm te kleden voor een zodiac cruise.

Alkefjellet is waarschijnlijk de meest spectaculaire vogelklif van Spitsbergen met verticale basaltrotsen die bevolkt worden door meer dan honderdduizend paren dikbekzeekoeten. Buiten de dikbekzeekoeten nestelen er ook zwarte zeekoeten, drieteenmeeuwen en de alles overheersende grote burgemeesters. Als een van de toppredators onder de vogels vindt deze laatste het voedsel voor zijn jongen als het ware aan de voordeur vinden. De lucht ziet letterlijk zwart van de zwermen vogels en terwijl de kakafonie van geluiden de lucht vult is er tussen de paren onderling alsook tussen de verschillende soorten, een ruzie om de beste nestplaats. Net toen we naar het schip wilden terugkeren kwam er van Louis een bericht over de radio dat er een poolvos was waargenomen. Sommige zodiacs konden op tijd terugkeren om een poolvos te zien die nog in de rui was, en op jacht naar prooi. Na wat heen en weer rennen over de steile kliffen had hij uiteindelijk een dikbekzeekoet te pakken; schijnbaar was de prooi toch wel vrij zwaar want de vos liet de prooi vallen, en moest de vogel een tiental meter lager terug ophalen. Uiteindelijk rende het poolvosje helemaal de berg op om op de top over de sneeuwvlakte te verdwijnen. Na deze spectaculaire observatie was het tijd om terug te keren naar de Ortelius waar de lunch op ons stond te wachten.

Na het legen van de geheugenkaarten, en het vullen van de magen was het terug tijd voor een briefing van Rinie. Na drie dagen in het pakijs was het tijd om onze benen te strekken tijdens een landing in Faksevågen. Naar eigen inzicht konden we deelnemen aan drie verschillende types wandeling, volgens ieders fysieke mogelijkheid. We konden alleszins allemaal genieten van de immense Arctische landschappen die op iedereen onuitwisbare indrukken nalaten terwijl we genoten van zeer mooie observaties van sneeuwhoen, rendier, sneeuwgors en paarse strandloper. Onze uren aan land ging sneller voorbij dan verwacht. Na de terugkeer op de Ortelius was het tijd voor een recap door de staff, in de bar. Na het diner gingen de meesten onder ons naar de bar om na te praten over deze weerom schitterende dag op Spitsbergen.

Smeerenburgfjorden & Magdalenafjorden
  • Datum: 27.06.2016
  • Positie: 79°39.2’ N / 011°03.1’ O
  • Wind: geen wind
  • Weer: mistig tot betrokken
  • Luchttemperatuur: +5°C

Gedurende de voorbije nacht vaarden we richting noordwestpunt van Spitsbergen, op weg naar Smeerenburgfjord. De Ortelius ging voor anker aan Amsterdam eiland, waar we hoopten om walrussen aan te treffen, maar spijtig genoeg lagen er slechts twee op het strand en daarenboven was het vrij mistig. Er werd besloten om verder de fjord in te varen in de richting van een gletsjer, toen we onderweg een zeer magere ijsbeer langs het strand zagen wandelen. De beer had het nummer 74 in grote cijfers op zijn rug staan, wat betekent dat hij door wetenschappers opgevolgd wordt. Zij was 12-13 jaar oud en verblijft constant in hetzelfde gebied rond de fjord. Net toen de lezingen gingen starten werd er voor de boeg van schip een groep beluga’s waargenomen. Uiteraard was iedereen snel aan dek waar we een tijdje konden genieten van een tiental van deze witte walvissen. Na deze mooie, en vrij zeldzame observatie werd er toch gestart met een Engelse lezing door Rinie, over ijsberen en hun jacht strategie en simultaan een Nederlandse lezing door Louis over de klimaatverandering. Na de lezingen konden we genieten van een mooi uitzicht op de Smeerenburg gletsjer. Zoals vele andere gletsjers is ook de Smeerenburg gletsjer de laatste decennia sterk terug getrokken zodat er een groot stuk baai nog niet in kaart is gebracht en het dus gevaarlijk varen is als we te diep de fjord in gaan.

Na de lunch vaarden we door Sørgattet, een smalle doorgang tussen Danskøya en Bjørnhamna, waar we beer 74 terug zagen! Na de middag werden er twee verschillende excursies aangeboden; de vogelliefhebbers onder ons werden naar Alkekongen gebracht waar zich een grote kolonie kleine alken bevindt. Na de landing hadden we eerst nog een zeer pittige klim voor de boeg om de kolonie te bereiken en ons te positioneren voor observatie. Deze schattige kleine alken zijn veruit de meest numerieke broedvogels in het Arctische gebied. De tweede excursie was een wandeling rond Gravneset. Tot 1623 hadden de Engelse walvisvaarders een station, hier in “Trinity harbour”. Restanten van de blubberovens, en een kerkhof zijn nog de enige overblijfselen uit die periode. Terwijl sommige wandelaars zich bezig hielden rond de site, was dit voor een deel van de groep een gelegenheid om de benen te strekken en tot aan het gletsjer front te wandelen. Terug aan boord was er een recap, met info over beer 74 door Arjen, terwijl Mick ons liet genieten van geluidsopnamen van de kleine alken. De dag werd afgesloten met een buffet diner en een goed beertje – sorry biertje – in de bar.

Poolepynten & Tordenskjolbukta
  • Datum: 28.06.2016
  • Positie: 78°26.5’ N / 011°56.2’ O
  • Wind: geen wind
  • Weer: mist later deels betrokken
  • Luchttemperatuur: +6°C

Niets duurt eeuwig (dit zou een mooie opening zou zijn voor een filosofische discussie), en vandaag was de laatste dag van onze spectaculaire Polar Bear Special Reis. Het was een mistige ochtend bij het ontwaken. De zon deed haar best die mist weg te branden maar slaagde daar toch niet meteen in. Toen we onze excursie rond 10h00 begonnen, en in een konvooi van 5 zodiacs richting wal vaarden, zagen we het schip achter ons in de mist verdwijnen. Na een paar minuten in deze grijze zone vertoefd te hebben dook Poolepynten op als een aanlokkelijke heldere strook. Toen de laatste zodiac geland was, zagen we tijdens een vluchtige opklaring de Ortelius opduiken. Lang duurde dit wel niet, en het schip werd weer door de mist verzwolgen.

Rinie had ons ingedeeld in twee groepen. De eerste ging meteen naar de walrussen. Die lagen alle bij en over elkaar nabij de hut van de Sysselmann (dit is de Gouverneur) aan het oostelijk einde van de landpunt. De andere groep deed een rustige wandeling langs het strand, richting het westelijk punt van Poolepynten. Hier vonden we de Zuiltjessteenbreek tussen de stammen van Siberisch drijfhout dat overal verspreid lag op de strandwal. Het was een uitstekende gelegenheid om deze mooie bloemen te fotograferen die uit het zand staken. Tevens deed het goed om de benen te strekken. De mistige condities gaven het landschap een extra dimensie. In de achterliggende plas hadden sommige onder ons het genoegen om de meest noordelijke, de meest voorkomende en de kleinste van de duikers te observeren: de Roodkeelduiker. MInder opvallend waren de Paarse strandlopers, die door hun goede camouflage nauwelijks opvielen op het zand. Ze liepen er rond, op zoek naar een insektenmaal.

Na een tijd wisselden de groepen van locatie zodat iedereen de kans kreeg om te genieten van de sterren van het strand: de walrussen. Het was moeilijk te schatten wat de hoeveelheid blubber was in deze hoop van 10-12 dieren. Wat een zicht! Het viel niet te ontkennen dat dit grote zoogdieren waren: een groot zwaar lichaam, met een merkwaardig klein hoofd en kleine ogen. Vanaf onze standplaats konden we duidelijk de grote lippen zien, de “snorharen”en uiteraard de lange witte slagtanden. Af en toe bewoog er een flipper in de lucht, tot extase van de fotografen. We waren zelfs zo fortuinlijk een zwemmende walrus te observeren, die na een tijd het water uitkwam. Na de ontmoeting met deze oerdieren was het tijd voor de lunch.

Onze laatste landing was op Tordenskjoldbukta. In 3 groepen verkenden we de kustlijn, de toendra en het rijke vogelleven. Rendieren met kalfjes werden gezien, en twee nieuwsgierige dieren kwamen zelfs naar ons toe gelopen. Het was een fascinerend mooi landschap, met de bergen in de achtergrond, en met de toendra die stilaan in volle bloei komt.

Veel te vroeg moesten we naar het schip terug. In de bar was er de afscheidsdrink met Captain Ernesto Barria. Daarna vervoegden we allen Robert, Sava en de leden van de hotel crew in the dining room voor de het allerlaatste avondmaal.

Longyearbyen
  • Datum: 29.06.2016
  • Positie: 78°13.8’ N / 015°36.10’ O

Het is tijd om afscheid te nemen van onze varende “thuis” en terug te keren naar vrienden en familie. Deze morgen ontschepen we om 09:00 op de kade van Longyearbyen waar een bus ons opwacht om ons terug te brengen naar de stad, in afwachting van onze vlucht.

Totaal afgelegde afstand op deze reis: 829 zeemijlen / 1.535 kilometers

Namens Oceanwide Expeditions, Captain Ernesto Barría en zijn Officieren, gans de Bemanning, het Expedition Team en het Hotel Team: het was een genoegen met U te reizen!

Schip info

Cabin

m/v Ortelius

Ons ijsversterkte schip m/v Ortelius is een uitstekend schip voor expeditie reizen in het noordpoolgebied en Antarctica.

Naar schip

Details

Reiscode:OTL07-16

Reisdatum:22 Jun – 29 Jun, 2016

Duur:7 nachten

Schip:m/v Ortelius

Inscheping:Longyearbyen

Ontscheping:Longyearbyen

Triplog in PDF

Op deze reis geweest?

Review inzenden > Blog inzenden > Deel foto's >